Οξείες υπεργλυκαιμικέςς καταστάσεις (διαβητική κετοξέωση – υπερωσμωτική υπεργλυκαιμική κατάσταση)
Η διαβητική κετοξέωση (ΔΚO) και η υπερωσμωτική υπεργλυκαιμική κατάσταση (ΥΥΚ) είναι οι δύο πιο σοβαρές και δυνητικά θανατηφόρες οξείες μεταβολικές επιπλοκές του διαβήτη.
Οφείλονται στην πλήρη αποδιοργάνωση του μεταβολισμού των υδατανθράκων, των λιπών και των πρωτεϊνών. Είναι αποτέλεσμα της απόλυτης ή σχετικής έλλειψης ινσουλίνης και αύξησης των ανταγωνιστικών, προς την ινσουλίνη, ορμονών.
Η διαβητική κετοξέωση (ΔΚO) χαρακτηρίζεται από υπεργλυκαιμία, μεταβολική οξέωση και αυξημένη συγκέντρωση κετονών.
Η υπερωσμωτική υπεργλυκαιμική κατάσταση (ΥΥΚ) χαρακτηρίζεται από σοβαρή υπεργλυκαιμία και σοβαρή αφυδάτωση, υπερωσμωτικότητα, διαταραχές επιπέδου συνείδησης και απουσία σημαντικής κέτωσης. Στο 1/3 των οξέων υπεργλυκαιμικών καταστάσεων εμφανίζονται ταυτόχρονα στοιχεία τόσο ΔΚΟ, όσο και ΥΥΚ.
Tα τελευταία χρόνια έχει εμφανισθεί με μεγαλύτερη συχνότητα και η Ευγλυκαιμική ΔΚΟ, η οποία μπορεί να παρατηρηθεί και στους δύο τύπους ΣΔ 1 και 2 και χαρακτηρίζεται από ευγλυχαιμία (γλυκόζη αίματος <250 mg/dL), σοβαρή μεταβολική οξέωση (pH < 7.3 και διττανθρακικά < 18 mEq/L) και κετοναιμία. Η συχνότητά της έχει αυξηθεί λόγω της χρήσης των αντιγλυκαιμικών φαρμάκων των Αναστολέων της Συμμεταφοράς Γλυκόζης-Νατρίου τύπου 2 [sodium-glucose transporter 2 (SGLT2) inhibitors].
Θεραπεία
Οι βασικές αρχές της θεραπείας και των δύο οξέων υπεργλυκαιμικών καταστάσεων είναι παρόμοιες, με κάποιες ωστόσο διαφοροποιήσεις.
Η θεραπεία θα πρέπει να περιλαμβάνει τρεις κυρίως άξονες
- Εντατική παρακολούθηση σε συνδυασμό με α) ενδοφλέβια χορήγηση υγρών, β) διόρθωση και πρόληψη διαταραχών καλίου γ) συνεχής ενδοφλέβια χορήγηση ανθρώπινου τύπου ινσουλίνης, ταχείας δράσης.
- Αντιμετώπιση προδιαθεσικών παραγόντων.
- Πρόληψη θρομβοεμβολικών επεισοδίων.
